El ve parmak kemikleri küçük olmalarına rağmen tutma, kavrama, yazı yazma ve ince motor becerilerin temelini oluşturur. Bu bölgede kırıklar sık görülür ve doğru tedavi edilmezse kalıcı şekil bozukluğu, eklem sertliği ve güç kaybı bırakabilir. Erken tanı ve el fonksiyonlarını korumaya yönelik tedavi planı, iyileşmenin en önemli belirleyicisidir.
Sık Kırılan Bölgeler
- Parmak ucu kırıkları: Sıkışma ve ezilme yaralanmalarında; tırnak yatağı dahil değerlendirilir
- Parmak boğumları: Kırık ekleme yakınsa hareket kısıtlılığı riski yüksektir
- El sırtı kemikleri: Düşme ve darbelerle kayabilen kırıklar; elde eğrilik ve kavrama güçlüğü yaratır
- Skafoid kemik: Başparmağın dibinde bulunan, sık atlanabilen ve gecikme bırakırsa kemikte beslenme bozukluğu riski olan kırık
Belirtiler
Elde şişlik, morluk, hareketle artan ağrı ve basmakla hassasiyet en yaygın belirtilerdir. Parmakta kısalık, dönme veya normalden farklı bir duruş varsa kırık kaynamış olabilir. Başparmağın tabanındaki ağrının geçmemesi, skafoid kırığının habercisi olabilir ve hafife alınmamalıdır.
Tedavi
Kaymamış kırıklar genellikle alüminyum atel veya alçı ile 4-6 hafta sabitlenir. Kaymış, eklem içine girmiş ya da el işlevini bozacak kırıklarda cerrahi gerekir: kapalı yöntemle pim, açık yöntemle minik plak ve vidalarla kırık hattı birebir yerine konur. Amaç yalnızca kemiğin kaynaması değil, parmak eklemlerinin erken hareket etmesini de sağlamaktır; bu yüzden sabitleme süresi ve hareketin başlangıcı hastaya göre planlanır.
İyileşme ve Rehabilitasyon
Kemik kaynaması genellikle dört-altı hafta sürer. Sabitlenme bitiminde el rehabilitasyonu başlar: eklem hareket açıklığının artırılması, ödemin kontrolü, kuvvetlendirme ve gerekirse mesleki terapi. Erken başlayan kontrollü hareket, elde sertleşme ve kalıcı ödemin önlenmesinde belirleyicidir. Sigara kullanımı kaynamayı geciktirdiği için bırakılması önerilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; bulgunuzun tipi ve tedavi planı muayene ile belirlenir. Değerlendirme için muayenehanemizden randevu alabilirsiniz.